TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen Karayolları Trafik Kanunu değişikliğiyle ehliyetsiz araç kullanımı, kırmızı ışık ihlali, aşırı hız, makas atma, konvoy, ters yönde gitme gibi birçok ihlalde idari para cezaları artırıldı; bazı fiillerde ehliyet geri alınması ve trafikten men yaptırımları da genişletildi.
TBMM Genel Kurulu’nda Trafik Düzenlemesi Kabul Edildi
TBMM Başkanvekili Pervin Buldan başkanlığında toplanan TBMM Genel Kurulu, Karayolları Trafik Kanunu’nda değişiklik öngören ve 36 maddeden oluşan Karayolları Trafik Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifini kabul etti. Düzenleme; ölümlü trafik kazalarının azaltılması hedefiyle başta aşırı hız, kırmızı ışık ve şerit ihlalleri olmak üzere çok sayıda trafik kuralı ihlaline yönelik idari para cezalarının artırılmasını kapsıyor. Elektronik oylamada 326 oy kullanılırken teklif 242 oyla kabul edildi, 84 ret oyu verildi.
Teklifin Genel Kurul’daki görüşmeleri sırasında AKP tarafından verilen önergeyle, maddelerin yürürlük tarihinde değişikliğe gidildi. Buna göre kanun teklifinin 28’inci maddesi 1 Ocak 2027 tarihinde yürürlüğe girecek. Teklifin diğer maddeleri ise yayımı tarihinde yürürlüğe girecek şekilde düzenlendi.
Motorlu Bisikletlere Trafik Sigortası
Kanun teklifinin 28’inci maddesi ile motorlu bisikletler, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamına alınıyor. Mevcut düzenlemede sigorta zorunluluğu dışında kalan motorlu bisikletlerin karıştığı kazalarda ortaya çıkan maddi ve manevi zararların tazmininde yaşanan sorunların giderilmesi amaçlanırken, düzenlemeyle bu araçlara trafik sigortası yaptırma yükümlülüğü getiriliyor. Maddeye ayrıca “elektrikli skuter” ibaresi eklenerek bu araçlarla ilgili hukuki sorumluluğun genel hükümlere tabi olması hüküm altına alınıyor.
Ehliyetsiz Araç Kullanana 40 Bin
Teklife göre ehliyetsiz araç kullananlara 40 bin lira idari para cezası uygulanacak. Ehliyeti tedbiren geri alındığı veya iptal edildiği halde direksiyon başına geçenlere ise 200 bin lira ceza verilecek. Düzenleme, sürücü belgesi olmadan araç kullanımı ile ehliyet iptali sonrasında araç kullanmaya devam edilmesini ayrı ayrı ve yüksek tutarlı yaptırımlarla karşılıyor.
Konvoy, Makas ve Ters Yön Kullanımına 90 Bin Lira Ceza
Trafikte düğün, asker uğurlama gibi gerekçelerle konvoy yapmak; diğer araçların geçişini zorlaştıracak veya tehlikeye sokacak şekilde keyfi hareketlerde bulunmak yasak kapsamına alındı. Trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde “makas” atanlar, otoyollarda ya da karayollarında araçlarını ters istikamette kullananlar, konvoy yapanlar ve araçlarını keyfi olarak karayolu üzerinde trafiği engelleyecek şekilde durduranlar için 90 bin lira idari para cezası öngörüldü. Bu sürücülerin ehliyetleri 60 gün süreyle geri alınacak, araçları ise 30 gün süreyle trafikten men edilecek.
Saldırı Amaçlı Takip Edene 180 Bin Lira
Trafikte saldırı amacıyla başka bir aracı ısrarla takip eden ya da bu amaçla araçtan inen sürücülere 180 bin lira idari para cezası uygulanacak. Bu kişilerin sürücü belgeleri 60 gün süreyle geri alınacak, araçları 30 gün süreyle trafikten men edilebilecek. Araçlarını ters istikamette kullandığı ya da saldırı amacıyla başka bir aracı ısrarla takip ettiği veya araçtan indiği gerekçesiyle ehliyeti geri alınan sürücülerin belgeleri, psikoteknik değerlendirmeden geçirildikten sonra iade edilecek.
Kırmızı Işık İhlalinde Kademeli Ceza
Kırmızı ışık ihlali için kademeli ceza sistemi getiriliyor. Son ihlalin gerçekleştiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde ikinci kez kırmızı ışık ihlali yapanlara 10 bin lira, üçüncü kez ihlal edenlere 15 bin lira, dördüncü kez ihlal edenlere 20 bin lira, beşinci kez ihlal edenlere 30 bin lira, altıncı kez ihlal edenlere ise 80 bin lira idari para cezası verilecek. Ayrıca kırmızı ışık ihlali yaparak trafik kazasına sebebiyet veren sürücülerin ehliyetleri 60 gün süreyle geri alınacak.
“Dur” İkazına Uymayıp Kaçana 200 Bin Lira
Sabit ya da seyir halinde yürütülen denetimlerde polislerin “dur” ikazına uymayarak kaçanlara 200 bin lira idari para cezası uygulanacak. Bu sürücülerin ehliyetleri 60 gün süreyle geri alınacak, araçları ise 60 gün süreyle trafikten men edilecek.
Alkollü Ve Uyuşturucu Etkisinde Araç Kullanımına Yüksek Ceza
Uyuşturucu veya uyarıcı madde ile alkol denetimlerinde teknik cihaz ve test kitleri kullanılacak. Yapılan tespit sonucunda 0.50 promilin üzerinde alkollü araç kullandığı belirlenen sürücülere verilen idari para cezası 700 liradan 25 bin liraya çıkarıldı. Alkollü araç kullanma nedeniyle sürücü belgesi geri alınanlara, ihlalin ikinci kez gerçekleşmesi halinde uygulanacak ceza 877 liradan 50 bin liraya yükseltildi. İhlalin üçüncü ve daha fazla tekrarı halinde ise 150 bin lira idari para cezası uygulanacak.
Uyuşturucu Tespiti Halinde 150 Bin Lira
Uyuşturucu veya uyarıcı madde aldığı tespit edilen sürücülere 150 bin lira idari para cezası verilecek ve sürücü belgeleri iptal edilecek. Bu kişiler hakkında ayrıca Türk Ceza Kanunu hükümleri uygulanacak. Sürücü belgesi iptal edilenlerin yeniden ehliyet alabilmeleri için sürücü kursuna devam etmeleri, sınavlarda başarılı olarak motorlu taşıt sürücüsü sertifikası almaları gerekecek.
Trafik İhlalini Özendiren Paylaşımlara da 25 Bin Lira Ceza
Kanunun idari yaptırıma bağlayarak yasakladığı eylemleri; basın, yayın, internet, sosyal medya ve diğer elektronik cihazlar yoluyla paylaşarak trafik kural ihlaline özendiren görüntüleri alenen yaymak ve övmek de yasaklandı. Bu hükme aykırı davrananlara 25 bin lira idari para cezası verilecek.
Hız Sınırını Aşana Kademeli Para Cezaları
Hız sınırlarını aşanlara yönelik cezalar da artırıldı. Yerleşim yeri içinde hız sınırını 6-10 km/s aşanlara 2 bin lira, 11-15 km/s aşanlara 4 bin lira, 16-20 km/s aşanlara 6 bin lira, 21-25 km/s aşanlara 8 bin lira, 26-35 km/s aşanlara 12 bin lira, 36-45 km/s aşanlara 15 bin lira, 46-55 km/s aşanlara 20 bin lira, 56-65 km/s aşanlara 25 bin lira, 66 km/s’ten fazla aşanlara ise 30 bin lira idari para cezası uygulanacak. Düzenlemede özellikle yerleşim içinde hız sınırını 66 kilometre/saatten fazla aşanlara verilen ceza tutarı ayrıca vurgulandı.
Yerleşim Yeri Dışında da 30 Bine Kadar Ceza
Yerleşim yeri dışında hız sınırını 11-15 km/s aşanlara 2 bin lira, 16-20 km/s aşanlara 4 bin lira, 21-25 km/s aşanlara 6 bin lira, 26-30 km/s aşanlara 8 bin lira, 31-40 km/s aşanlara 12 bin lira, 41-50 km/s aşanlara 15 bin lira, 51-60 km/s aşanlara 20 bin lira, 61-70 km/s aşanlara 25 bin lira, 71 km/s’ten fazla aşanlara ise 30 bin lira idari para cezası verilecek.
